ავტორი: ნანა აბესაძე
წლებთან ერთად ადამიანებს გამოცდილება გვემატება. გამოცდილების მატებასთან ერთად ნაკლებ შეცდომებს ვუშვებთ. ჩვენს მაგალითზე ვიღაც ჭკუას სწავლობს, ვიღაც არა. ნებით თუ უნებლიედ ყველანი ვუშვებთ შეცდომებს. ეს შეცდომები გვზრდიან და ვაღწევთ რაღაც ასაკამდე, ასე თუ ისე პიროვნებებად ვყალიბდებით. ახალგაზრდობაში ბევრი რამ ვერ გავბედეთ, არ ვცადეთ, შეგვეშინდა, მოგვერიდა. მოკლედ უამრავი მიზეზი შეიძლება ჩამოვთვალოთ საამისოდ. რა თქმა უნდა ბევრი რამ, მარტო ჩვენზე არ იყო დამოკიდებული, გარემო ფაქტორებიც თამაშობდნენ ამაში გარკვეულ როლს. თუმცა, ადამიანს რომ ჰკითხოთ, რას უფრო მეტად ნანობს, რაც გააკეთა თუ რაც არ გააკეთა. ალბათ, არ გაკეთებულზე გეტყვით.
რაც შეეხება ჩვენს ამა თუ იმ ქმედებას, რა თქმა უნდა თუ შეცდომა თუ არ დავუშვით, ვერ მივხვდებით რა არის კარგი და რა არის ცუდი. ამით გამოცდილებასაც ვიღებთ და პიროვნულადაც ვიზრდებით. ვიძენთ ემპათიის უნარს, გვესმის სხვების განცდები. სხვაგვარად ადამიანი ვერ განვითარდება. მაგრამ, აუცილებლად უნდა გავითვალისწინოთ ის, რომ დაშვებულ შეცდომაზე, არ უნდა გვქონდეს მუდმივი სინანულის განცდა. დროს ვერ დავაბრუნებთ და ვერც ვერაფერს შევცვლით. სინანულმა კი შეიძლება გაგვანადგუროს. ნუ ვიქნებით მუდმივად ნაწყენი. არ შეიძლება მარტო ჩვენ ვიყოთ მართლები და სხვა ყველა დამნაშავე. ასე უფრო დავითრგუნებით და ყოველგვარ მოტივაციას დავკარგავთ. უბრალოდ შევეცადოთ გავაანალიზოთ სიტუაცია, ეს შეცდომა მეორედ რომ არ დავუშვათ.
ელიოტ არანსონმა, ჩატარებული კვლევების საფუძველზე აღმოაჩინა, რომ ჩვენს მიერ დაშვებული პატარა შეცდომები აუმჯობესებენ ჩვენს მიმართ ადამიანების განწყობას. დავფიქრდეთ, ჩვენ თვითონ როგორი ადამიანები უფრო მოგვწონს, იდეალურები და მიუღწევლები, თუ ჩვეულებრივები, ჩვენნაირები? ნუ ვიქნებით დარწმუნებული რომ ბევრი დრო გავაქვს, რამის გაკეთებას მაინც ვეცადოთ და დღეის გასაკეთებელი დღეს გავაკეთოთ, ხვალის ხვალ. მერე რომ არ ვინანოთ არ გაკეთებულზე, არ ნათქვამზე.
ჩვენი დღევანდელი თავდაჯერებულობა დამოკიდებულია ჩვენი წარსულის გამოცდილებაზე. არსებობს ცნობილი მენტალური სავარჯიშო: ვიღებთ ფურცელს და ვწერთ ჩვენს 50 ცხოვრებისეულ მიღწევას, არა აქვს მნიშვნელობა როგორს, სრულიად ბანალურიც გამოდგება. მაგალითად, ვისწავლე წერა, კითხვა, აგნგარიში და ა.შ. მერე დადეთ გამოსაჩენ ადგილას. მერე, ძალაუნებურად შევხედავთ მას და ვფიქრობთ, თუკი ეს გავაკეთე, რატომ ვერ შევძლებ ამას? არ ეცადოთ ყველას მოაწონოთ თავი. ეს გააკეთეთ თქვენთვის. ზოგიერთ ჩვენთაგანს, ძალიან უჭირს ინიციატივის გამოვლენა. სხვისგან ელოდება პირველი ნაბიჯის გადადგმას. იმ სხვამ, შეიძლება საერთოდ არ გადმოდგას არანაირი ნაბიჯი და მერე?
სასურველია ჩვენი აზრი თამამად გამოვთქვათ. მითუმეტეს როცა ეს ეხება ჩვენს კეთილდღეობას, როცა ჩვენ ჩვენს სურვილებში, მიზნებში და მისწრაფებებში წრფელები ვართ, როცა მოვითხოვთ სამართლიანობას. ნუ ვიქნებით სასწაულის მოლოდინში. ნუ გვექნება იმის ილუზია, რომ კარგს რასაც ველოდებით თავისთავად მოხედბა. კი, ზოგჯერ ასეც არის, მაგრამ მხოლოდ მოლოდინი ფრუსტრაციას მოგვიტანს. (ფრუსტრაცია- ფრუსტრაცია [ლათ. frustratio მოტყუება; ამაო ცდა; ჩაშლა (გეგმისა, ჩანაფიქრისა)] – (ფსიქოლ.). დამთრგუნველი დაძაბულობის, მღელვარების, გამოუვალობისა და სასოწარკვეთილების მდგომარეობა)
რა გავაკეთოთ იმისთვის, რომ შეძლებისდაგვარად მარტივად დავამყაროთ ადამიანებთან ურთიერთობები და შევძლოთ რაღაცის გაკეთება, რაც ჩვენთვის მნიშვნელოვანია?
აქ აუცილებელია კომუნიკაციის უნარი. რა თქმა უნდა ყველა ადამიანი ინდივიდუალურია და შესამაბისად ამ უნარებს ყველას ვერ მოვარგებთ და ვერც ჩვენ მოვერგებით.
ადამიანები სოციალური ცხოველები ვართ. აქ, რამოდენიმე, ელემენტარულ რჩევას მოგცემდით:
1. ვიყოთ გულწრფელი მის მიმართ. ადამიანი ყოველთვის გრძნობს ამას.
2. ცუდი კუთხით ნუ განვიხილავთ ადამიანებს სხვების თანდასწრებით. ეს ჩვენ ღისრებას არ შეგვმატებს, ხოლო იმ სხვას კი ჩვენზე დარჩება შთაბეჭდილება, რომ მასზე მისი არყოფნის შემთხვევაში იგივეს გავაკეთებთ და ეს რა თქმა უნდა ჩვენი პლიუსი ვერ იქნება.
3. ა)თუ გვინდა ადამიანთან საერთო ენა გამოვნახოთ, ვილაპარაკოთ მასთან მისსავე, მისთვის გასაგებ ენაზე. პირველ რიგში ეს ადამიანს მოუხსნის იმის კომპლექსს, რომ თქვენ მასთან თავის წარმოჩინებას ცდილობთ.
ბ) ფსიქოლოგი ლეი ლოუნდესი, გვირჩევს აქტიური მოსმენის მარტივ ტექნიკას. ჩვენ ვუსმენთ თანამოსაუბრეს, და მერე ოდნავი პერიფრაზით, ვიმეორებთ მის ნათქვამს. ეს მეთოდი თანამოსაუბრეს დადებითად განაწყობს.
გ) ფსიქოლოგიისა და სოციალური ექსპერიმენტული ფსიქოლოგიის დარგის პროფესორი და ექსპერტი რობერტ ციალდინი გვირჩევს, რომ თანამოსაუბრეს ვკითხოთ რაიმე რჩევა, თუნდაც ელემენტარული. ამით მას თავის საჭიროების და ამასთანავე ავტორიტეტულობის გრძნობა უჩნდება.
4. სხეულის ენა. დააკვირდით თანამოსაუბრეს. თუ ის თქვენს წინ ზის, გადაჯვარედინებული ხელებით, ან თუ წარამარა იყურება საათზე, მობილურში, ეს მიანიშნებს იმაზე, რომ ის არ გიშვებთ მის პირად სივრცეში, ან უბრალოდ არ გისმენთ. თუ იყენებს ჟესტიკულაციას, ის შემოდის კონტაქტში და თქვენც გაძლევთ მისი კომფორტის ზონაში შესვლის საშუალებას. ურთიერთობებისას დიდი მნიშვნელობა აქვს არავერბალურ კომუნიკაციას. მაგალითისთვის, ჩართეთ ვიდეო, სადაც ვინმე ორატორი სიტყვით გამოდის. ჩაუწიეთ ხმას, დააკვირდით მის სხეულსახვით მოძრაობებს. ამით, კიდევ ერთხელ დარწმუნდებით რამხელა გავლენას ახდენს ადამიანზე ჟესტიკულაცია და არავერბალური კომუნიკაცია. გამოდის რომ, ადამიანი ჩვენზე პირველ შთაბეჭდილებას ახდენს არა იმით, თუ რაზე ლაპარაკობს, არამედ იმით თუ როგორ რანაირად. ამიმიური სახით მოლაპარაკე ადამიანი, ვერ მოახდენს შთაბეჭდილებას.
5. როდესაც მოსაუბრისათვის რაღაცის განმარტებას ვცდილობთ, მაგალითად „ეს ასეა და რატომ არ გესმის?“ ამის ნაცვლად თუ ვეტყვით, რომ „ეს ასეა და ვიცი რომ შენც გესმის“ ბევრად კონსტრუქციულად წარიმართება დიალოგი.
მინდა გითხრათ, ამ სტატიით არავის არ ვუთითებ არაფერზე.
უბრალოდ გიზიარებთ ჩემს მოსაზრებებს.
გისურვებთ წარმატებებს და წინსვლას!
